دانشگاه تبریز مطالعات حقوق تطبیقی معاصر 28210891 16 41 2025 12 22 Ownership of Non-Fungible Tokens as the Subject of Smart Contracts in Iranian and European Union Law مالکیت توکن‌های غیرمثلی به‌عنوان موضوع قراردادهای هوشمند در حقوق ایران و اتحادیۀ اروپا 1 40 21953 10.22034/law.2026.69746.3551 FA ناهید پارسا دکتری حقوق خصوصی دانشگاه مازندران،ایران سید حسن حسینی مقدم دانشیار گروه حقوق دانشگاه مازندران،ایران Journal Article 2025 10 21 <em><span style="font-size: 10.0pt; line-height: 90%; color: black;">With the advancement of science—particularly computer technologies and electronic communications—the virtual space has expanded, and the concept of wealth creation in this realm has flourished. Today, many individuals regard interaction and ownership of assets in the virtual world or metaverse as equivalent to owning physical property. One of the most notable outcomes of these developments is the emergence of non-fungible tokens (NFTs) as unique digital assets, which have introduced new challenges concerning the concept of digital ownership. The existing legal frameworks, especially within the legal systems of Iran and the European Union, have not yet fully addressed these developments. This research seeks to answer two main questions: how the technical and legal structure of non-fungible tokens can be properly defined and classified within the legal systems of Iran and the European Union, and what legal mechanisms and frameworks can ensure legal security and the sustainable development of these assets. The hypothesis of the research is that current legal frameworks, due to their reliance on traditional concepts of tangible ownership, are unable to sufficiently recognize and protect digital asset ownership and thus require revision. In Iran, civil and property laws lack a clear definition of digital assets, while in the European Union, the absence of coordination among member states and the lack of a unified practical framework have prevented comprehensive legal protection for users and market participants. Adopting a comparative and analytical approach, this research examines the technical structure of NFTs and analyzes related regulations in Iran and the European Union to propose effective, transparent, and harmonized legal frameworks. The expected outcome is to establish a legal foundation for the sustainable development of NFT-related technologies, strengthen public trust, and enhance stability in the digital asset marke. </span></em> تحولات فناوری دیجیتال و ظهور توکن‌های غیرمثلی به‌عنوان دارایی‌های منحصربه‌فرد، چالش‌های جدیدی را در شناسایی مالکیت دیجیتال ایجاد کرده است. نگارندگان این پژوهش با روش تطبیقی- تحلیلی به بررسی این مسئله می‌پردازند که آیا این توکن‌ها می‌توانند در نظام‌های حقوقی ایران و اتحادیۀ اروپا موضوع حق مالکیت عینی قرار گیرند و چه چارچوب قانونی می‌تواند امنیت حقوقی آنها را تضمین کند. یافته‌ها نشان می‌دهد قوانین سنتی مبتنی بر مالکیت مادی پاسخگوی این تحول نیست. پیشنهاد می‌شود با الهام از مدل‌های نوینی مانند قانون توکن لیختن‌اشتاین و مقررات دارایی رمزنگاری اتحادیۀ اروپا، چارچوبی مستقل و بی‌طرف از فناوری برای مالکیت دیجیتال طراحی شود که ضمن انطباق با اصول حقوقی و فقهی ایران، بستر لازم را برای توسعۀ پایدار این بازار فراهم آورد. https://law.tabrizu.ac.ir/article_21953_2f739ff4a1078d157e24c9afe4a8b1ce.pdf